تاثیر منتقدین بزرگ زبان آلمانی بر زبان و ادبیات آلمانی
1399-03-19 0

هنگام بررسی ادبیات و زبان آلمانی بویژه ادبیات زبان آلمانی در دوره جنگ جهانی دوم ، به نویسندگان تاثیر گذار و یا منتقدی بر می خوریم که زبان و ادبیات آلمانی رابا آثار و نوشته های ادبی خود به زبان آلمانی بسیار مورد تاثیر و دگرگونی قرار داده اند . آنچه که امروزه ما به عنوان ادبیات و زبان آلمانی مورد مطالعه و بررسی قرار می دهیم چیزی نیست جز حاصل تلاش و زحمت افراد بزرگ و پر تلاشی از کشور آلمان که سالها علم و وقت خود را صرف آگاهی رسانی به دوره های مختلف کشور آلمان  و یا هر فرد آلمانی زبان دیگری نموده است . در این بین نقش نویسندگان زبان آلمانی بیش از افراد دیگر مطرح شده و ادبیات و زبان آلمانی را در دهه های مختلف کاملا تحت تاثیر قرار داده اند. مثل دهه های 40 یا 50 که اروپا و بویژه کشور آلمان جنگ جهانی دوم را تجربه می کرد یا سالهای پس از جنگ در کشور آلمان که همه مردم آلمانی زبان کشور آلمان مشغول بازسازی کشور آلمان بودند .اما این بازسازی پس از جنگ جهانی دوم در کشورآلمان تنها به اماکن ، ساختمانها و خیابانهای ویران شده در طول جنگ جهانی دوم مربوط و محدود نمیشد ، بلکه بازسازی اصلی در فرهنگ ، ادبیات و زبان آلمانی بود که بار اصلی آن نیز بر دوش نویسندگان و ادیبان فرهنگ و زبان آلمانی بود . آنها باید شیوه صحیح و روش درست زندگی در کشور آلمان را به مردم کشور آلمان آموزش می دادند . سالها تسلط نازیها بر کشور آلمان دلیل خوبی برای شروع جنگ توسعه و ترویج افکار نازیسم در کشور آلمان و تجاوز به کشورهای همسایه کشور آلمان بود . اما نویسندگان بزرگی چون هایریش بل

(Heinrich Theodor Böll)

متولد: 21 دسامبر 1917 در شهر کلن کشور آلمان و متوفی :16ژولای سال 1985شهر کرویتس کشور آلمان که جوانی خود را در همان دهه ها می گذراند ، بدون توجه به آنچه که از قاب تبلیغاتی نازیها در کشور آلمان به گوش می رسید ، همه سعی خود را بر این هدف متمرکز نمود تا از ستم دیدگان جامعه آنروز کشور آلمان حمایت نموده و با نوسشتن آثاری مثل :

 (قطار به موقع رسیدن)- ترجمه شده از زبان آلمانی

به شکلی هنرمندانه بر پوچی و احمقانه بودن جنگ تاکید نمود . هایزمیش بل این نویسنده بزرگ آلمانی زبان نیز مانند بسیاری از هم سن و سالان خود در کشور آلمان ،هنگام سربازی به جبهه های جنگ فرستاده شد .

و حتی چند بار هم زخمی شد ولی پس از پایان جنگ جهانی دوم به زادگاهش یعنی شهر کلن در کشور آلمان بازگشت و اولین اثر ادبی خود را در سال 1947 در کشور آلمان منتشر کرد و به تحصیل در رشته زبان و ادبیات آلمانی پرداخت . نگاه انتقادی این ادیب کشور آلمان در یادداشتهای اولیه اش به زبان آلمانی بر تاثیر حکومت نازی بر مردم عادی کشور آلمان دارد. این نویسنده شهیر کشور آلمان در مقاله های ابتدایی خود که به زبان آلمانی آنها را خلق کرده است توضیح می دهد که رویداد های ورای کنترل مردم کشور آلمان افسار زندگی آلمانی زبانها را بدست داشته و اینگونه زندگی مردم آلمان را رقم می زند .
مثلا در کتاب (قطار به موقع رسیدن ) – ترجمه شده از زبان آلمانی – داستان سربازی آلمانی را نقل می کند

که علی رقم آگاهی از چگونگی مرگ خود، منفعلانه منتظر انتقال خود به جبهه های جنگ جهانی دوم است .

هایزیش بل نویسنده هنرمند آلمانی زبان در آثار انتقادی خود به عواقب مصیبت بار شیوه حکومت نازیها بر کشور آمان پرداخته و از سوی دیگر نیز نقش نهاد های مورد احترام و ستایش مردم آلمان مثل کلیسای کاتولیک کشور آلمان را در به ثمر سیدن طرحهای هیتلری فاش می نماید .

بل که همواره به عنوان یکی از داستان سرایان بزرگ کشور آلمان و فردی که ادبیات و زبان آلمانی را تحت تاثیر قرار داده است در آثارش با ارائه داستانهایی بسیار نزدیک به مردم کشور آلمان، جایگاه خاصی در بین مردم کشور آلمان و بویژه در ادبیات و زبان آلمانی دارد . برخی از آثار او که همگی در دهه 1950 به بعد در کشور آلمان روایت شده اند و به عنوان زیباترین آثار و اثر گذارترین رمانها در ادبیات و زبان آلمانی مطرح شده اند به شرح ذیل می باشند:

  • قطار به موقع رسید- ترجمه شده از زبان آلمانی                2-عقاید یک دلقک – ترجمه شده از زبان آلمانی                                            
  • سیمای زنی در میان جمع- ترجمه شده از زبان آلمانی 5- آبروی از دست رفته کاترینا بلوم- ترجمه شده از زبان آلمانی                                           

5- وحتی یک کلمه هم نگفت –  ترجمه شده از زبان آلمانی           6- خانه بی حفاظ – ترجمه شده از زبان آلمانی                                           

7- میراث –  ترجمه شده از زبان آلمانی                       8- بیلیارد در ساعت نه و نیم – ترجمه شده از زبان آلمانی                                           

9-پایان یک ماموریت – ترجمه شده از زبان آلمانی          10- نان سالهای جوانی – ترجمه شده از زبان آلمانی                                           

11- فرشته سکوت کرد – ترجمه شده از زبان آلمانی       

هایزیش بل ، معروف ترین نویسنده کشور آلمان، موفق شد پس از نویسنده شهیر کشور آلمان یعنی توماس مان  ، جایزه ادبی نوبل را دریافت نماید . هر چند قبلا این نویسنده زبان آلمانی که آثارش تاثیر مستقیم بر زبان و ادبیات آلمانی داشته است  ، در سال 1951 موفق به دریافت اولین جایزه ادبی خود در کشور آلمان بخاطر نوشتن داستان گوسفند سیاه شده بود . این جایزه خاص  ، مربوط به جایزه ادبی گروه 47 کشور آلمان برای این اثر زبان آلمانی بود . بل که اینک در ادبیات و زبان آلمانی تبدیل به فردی چیره دست شده بود ، در سال 1971 ریاست انجمن قلم کشور آلمان را عهده دار شد  ، و در سال 1972بود که برنده جایزه ادبی نوبل از کشور آلمان گردید .

قلم روان و ساده بل در خلق آثارش به زبان آلمانی و نیز قدرت انتقال احساسات و عقاید این نویسنده پر توان کشور آلمان و تاثیری که آثار بل بر روی مردم کشور آلمان یا دیگر کشورها گذارده است  ، همواره مورد تحسین منتقدین کشور آلمان و نیز سایر ملتها شده است هایزیش بل که نویسنده ای تلاشگر در میان کشور آلمان بود در دهه های 50 و بعد از آن به تلاشی آلمانی زبانها برای ساختن هویتی جدید برای کشور آلمان می کنند اشاره می کند و این نویسنده آلمانی زبان اینبار با صراحت تمام از فساد اخلاقی ،دنده خویی  و فراموشی ارزشهای انسانی که فضای غالب آن روز کشور آلمان بوده پرده برمی دارد .

ادیب آلمانی تبار این دهه از کشور آلمان بی پرده داستانهایش پرده از جامعه ای بر می دارد که برای فراموشی گناهان گذشته کشور آلمان ، مسحور ماتریالیسم و پول پرستی شده است . رمان ( عقاید یک دلقک ) ترجمه شده از زبان آلمانی، که در سال 1363 در کشور آلمان منتشر شد ، نشان روشنی از جامعه آن روز کشور آلمان است که سراسر سرمایه محور و مشحون از تزویر و دورویی است . به روشنی اشاره می کند که جامعه آن روز کشور آلمان دغدغه های مادی را بر مسائل اخلاقی و انسانی کشور آلمان ترجیح داده است . تفکیک کشور آلمان به دو بخش کشور آلمان شرقی و کشور آلمان غربی از دیگر دغدغه های این نویسنده متفکر زبان آلمانی است ، کتاب : ( سیمای زنی در میان جمع ) – ترجمه شده از زبان آلمانی – اثری است که از واقعیت های سیاسی پیچیده آخرین دهه از میان کشور جمهوری فدرال آلمان غربی می پردازد .

از مشخصات دیگر این نویسنده بزرگ زبان آلمانی اینکه بسیار رک گو بود و در به تصویر کشیدن پوچی و معنا باختگی حاکم بر فضای آن روز کشور آلمان بسیار توانا بود از شخصیت هایی که بر آثار و کل شخصیت این نویسنده آلمانی زبان تاثیر گذار بوده اند ، می توان از ارنست همینگوی نام برد . کمتر نویسنده ای در کشور آلمان می توان یافت که به این مقام از شهرت و محبوبیت رسیده باشد . کتاب ( آبروی از دست رفته کاترینا بلدم )- ترجمه شده از زبان آلمانی – که در سال 1974 در کشور آلمان منتشر شد ، بیش از شش میلیون جلد تنها در کشور آلمان داشته است !

این بزگترین موفقیت ادبی این نویسنده کشور آلمان است که در جای خود بی نظیر است . هاینریش بل نویسنده پر توان کشور آلمان بارها موضوعات اجتماعی را موضوع بحث خود قرار داده و مستقیما اوضاع زمانه خود و آنروز کشور آلمان را مورد انتقاد قرار داده است .

موضوعات آنروز کشورر آلمان که بیشتر مورد علاقه هاینزیش بل ادیب مشهور کشور آلمان با نوشتن رمانهایی مثل ( و حتی یک کلمه هم نگفت ) – ترجمه شده از زبان آلمانی و کتاب : (خانه بی حفاظ) – ترجمه شده از زبان آلمانی و کتاب بیلیارد در ساعت نه و نیم )- ترجمه شده از زبان آلمانی ، به این موضوع در کشور آلمان می پردازد ، هایزیش بل آلمانی زبان در خانواده ای کاتولیک بزرگ شده بود ، لذا همواره منتقد حکومت وقت کشور آلمان بود .

در حالی که به ندرت می توان نویسنده ای را در کشور آلمان یافت که اینچنین به حقایق زندگی روز در کشور آلمان بپردازد ، هایزیش بل در داستانهای آلمانی زبان خود مستقیما به سراغ آدم های عادی آن روز کشور آلمان می رفت و از خانواده هایی که از جنگ جهانی دوم کشور آلمان زخم خورده بودند و گرفتار جنگ قدرت میان آلمان نازی و مخالفین آلمان نازی بودند دفاع می کزد . رمان ( عقاید یک دلقک) – ترجمه شده از زبان آلمانی آنچنان شیوا و بلیغ درباره این موضوع روز کشور آلمان صحبت کرده که باعث تعجب و البته تحسین منتقدان کشور آلمان گردیده است . اما هایزیش بل این فرد فعال سیاسی اجتماعی کشور آلمان تنها یک نویسنده صرف د کشور آلمان نبود ، بلکه حمایتی که از نویسندگان مورد ستم قرار گرفته در کشور آلمان می نمود و یا دفاعی که از حق انسانی در برابر تروریستهای کشور آلمان به شکلی بسیار وسیع صورت می گرفت ، همواره در بین ادیبان کشور آلمان مورد بحث و بررسی بود .

هایزیش بل از معدود نویسندگان کشور آلمان بود که هیچگاه مردم کشور آلمان را فراموش نکرد و خود را از مردم کشور آلمان دور نکرد . تا آنجا که بعضی از منتقدین کشور آلمان تلاشهای این نویسنده زبان آلمانی که سالهای عمر خود را وقف آموزش زبان و ادبیات آلمانی نموده بود را مورد تمسخر قرار دادند و بعضی از این منتقدین کشور آلمان از او که مردی بزرگ در ادبیات و زبان آلمانی بود، به عنوان مردی ساده لوح نام بردند . حتی برخی از این افراد منتقد در کشور آلمان ابراز داشتند هایزیش بل درک درستی از مسائل روز کشور آلمان نداشته است.

اما همه این انتفادهایی که از این مرد بزگ زبان و ادبیات آلمانی که تاثیر و نقش حضورش در جای جای ادبیات و زبان  آلمانی مشهود است چیزی از ارزشهای ادبی این عامل اصلی ادبیات آلمانی و منتقد نظام سوسیالیست و نازیسم در کشور آلمان کم نمی کند .

امروزه که نظام دو قطبی در کشور آلمان از بین رفته و شرایط در اروپا و در کل جهان تغییر کررده ، دیگر تلاشهای این ادیب کشور آلمان در زمینه مسائل سیاسی ، اجتماعی بی فایده شمرده نمی شود و دست کم گرفته نمی شوند.حتی خود خالق کتاب ( آبروی از دست رفته کاترینا بلوم ) – تر جمه شده از زبان آلمانی اذعان دارد که : هنر هنوز هم کارکرد اجتماعی دارد .

امید است ارائه این مقاله در معرض شخصیت این مرد بزگ از کشور آلمان مفسد واقع شود و تلاشهایی که وی برای احیای زبان و ادبیانت آلمانی نمود، امروزه مورد نظر مخاطبان کشور آلمان و همه دانشجویان زبان و ادبیات آلمانی قرار گیرد

نظر بدهید